Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle aynı şey değildir. Tadıma ateşlemeden girişmek doğru olur, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada tadımda no. 1 tubos gibi tüple korunan bir kutu ve romeo julieta no. 2 tekli benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen tat ne kadar net ise yoğunluk o kadar yüksek sayılır hem de bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine oturtur. Sonucu hemen kaydetmek iyi olur, çünkü bellek çabucak kaybolur. Her çubuğu iki kez denemek yanılmayı azaltır zira kalabalık yerlerde ince notalar kolayca kaçırılır. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca gücü anlatır. Bu yüzden ilk tadımda sabırlı olmak ve kriterleri önceden netleştirmek en doğru yol sayılır. Ölçüt belli olunca her çubuk aynı cetvelle değerlendirilir böylece notlar birbirini tutarlı olur. Değerlendirme esnasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta kalırsa odaklanma artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek seferde değerlendirmek yanıltıcıdır üstelik erken davranıp sonuç çıkarmak sık görülen bir hatadır. Başlangıç bölümde koku genellikle hafif ama net gelir elbette bu düzen her üründe birebir tekrar etmeyebilir. Romeo julieta no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer çünkü asıl tat genellikle bu kısımda saklıdır. Orta bölümde yoğunluk çoğu zaman zirveye yaklaşır ama tonlar belirginleşir hem de çoğu zaman ilk birkaç çekişten edinilen izlenim yarım olur. Petit churchills neye benzer benzeri kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş gelir gerçekten bu yüzden sakin gitmek fayda getirir. Sonlara doğru ısı arttığından sertçe notalar öne çıkabilir nitekim ısınan yaprak asıl tadını yalnızca ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir not yazmak daha tutarlı sonuç sağlar. Evrelerin geçişi genellikle keskin değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya ayırmak yeterlidir. Değişimleri fark etmek için nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Çok sık çekmek sıcaklığı artırır hem de aromayı çarpıtır.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Aroma gücünü puanlamak öznel izlenimi daha net hâle getirir mutlaka aynı ışık ile sessiz bir köşe tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum tadım notlarını insandan insana daha karşılaştırılabilir yapar. Bir hafif aromayı, beş ise damakta baskın duran yoğun notayı anlatır bu sayede dikkat dağılmaz ve not kalitesi artar. Petit julietas tadım notları benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda yer alır hem de sonradan bakıldığında hangi noktayı düşündüğünüz hemen hatırlanır. Petit julietas 25'lik gibi aynı boydaki bir kutu de yumuşak notaları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir aksi halde aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Notu vermeden önce birkaç çekiş yapmak şarttır öte yandan yarım puanlar vermek gereksiz bir karmaşa yaratır. Skalayı her seferinde değiştirmemek kıyaslamayı güvenilir yapar. Ölçeğin orta noktası genellikle kullanılan puandır, zira ılımlı aromalar büyük kısmını oluşturur. Uçlardaki puanlar yalnızca belirgin hâllerde verilmelidir. Böylece kayıtlar anlamlı olur.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çubuğun kalınlığı, dumanın hızını ve aroma gücünü doğrudan etkiler bu yüzden kül hattının düzgün gitmesini de gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, bu yüzden baharatlı tonlar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda ısı artışı belirgin biçimde çabuktur. Petit royales nasıl içilir gibi ince ve kısa bir çubukta bunu hemen fark edersiniz ısınma temposu de tadı doğrudan değiştiren bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha yavaş gelir ve notalar daha geç açılır hem de bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres nasıl içilir gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı iyi örnekler küllenme dengesizse yorum kısmına eklenmelidir. Serin duman tadı daha ayrıntılı yapar fakat gücünü düşürmez tersine geniş gövdede ısı daha uzun bir süreye dağılır. Bu yüzden kalınlığı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Farklı çaplarda iki ürünü aynı günde tadarken önce inceyi sonra geniş çaplıyı içmek mantıklıdır. Böylece güçlü tat ince olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki ara süresi yaklaşık yarım saat olmalıdır.
Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı
Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki his ve burnun duyduğu koku hâlbuki bu iki kanal birbirini besler ama eş anlamlı değildir. Gücü dikkatle yorumlamak adına ikisini ayrı yazmak gerekir bu ayrım başta küçük gelse de yorumları oldukça etkiler. Dumanı dudaktan verirken burun yoluyla yavaşça bırakmak burun geçişi yöntemidir örneğin hafif bir soluk kokuyu çok zengin gösterir. Romeo y julieta short churchills gibi kremsi bir robusto bu denemede aroma katmanını belirgin verir ayrıca burun tıkalıyken yapılan tadımlar güvenilir sayılmaz. Short sports tadım notları gibi ince bir çubuk ise kuru notayı daha hızlı bırakır hızlı bir çekiş de narin notaları örter. Güç damakta zayıf fakat burunda yüksek çıkabilir aynı şekilde çok sıcak bir öğünden sonra algı azalır. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayırmak yanılgıyı önler. Yeni başlayan kişiler açısından ilk adımda burundan algılanan ipuçlarına bakmak işi basitleştirir. Zamanla damak kısmı de detay vermeye başlar. Farklı aromaları adlandırmayı denemek hafızayı keskinleştirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan düşük algılanır ayrıca yemek aralarında deneme yapıyorsanız bu ayrıntı iyice değer kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce ılık bir yudum su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü okunmasını mümkün kılar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa su yeterlidir zira yorgun bir damak en güçlü aromayı bile silik gösterir. Şekersiz kahve kakao notalarını öne çıkarır, tatlı içecek ise notaları bastırır ayrıca çok soğuk sıvılar damağı uyuşturur hem de tat hissini azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha temiz anlaşılır bu yüzden temizlik aşaması ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı korur gerçekten yoğun şekerli sıvıdan sonra keskin tonlar gerçekte olduğundan sert hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme yapmak önerilmez. Su ve kahve haricinde sade çay da kullanılabilir; önemli olan seçimin şekersiz kalmasıdır. Damak temizlendikten ardından birkaç dakika beklemek iyi sonuç verir. Aceleyle başlanan tadım çoğunlukla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo ölçüsünde içim hızlı olduğundan aroma dalgalanması daha az bir alanda kalır ayrıca ilk izlenim bu boylarda hızla silinebilir. Bu yüzden başlangıç ve son çekişler arasındaki farkı yakalamak özen ister bu yüzden küçük bir çubuk uzun bir puroya göre daha dikkatli incelenmelidir. Romeo julieta 20 club benzeri club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve aroma gücünü gözlemeyi kolaylaştırır zira her çekişin ağırlığı daha büyüktür. 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü de kakao tonunu hızla ortaya koyup biter zira geçiş dakikalar değil birkaç çekişte gerçekleşir. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha güvenilir izlenim sunar bu sebeple sakin ve eşit aralıklı nefes tercih edilir. Kutu kokusu yakmadan önceki ilk izlenimi belirler dolayısıyla yazmayı yanış sürerken değil bitişten hemen sonra denemek daha rahattır. Bunu ayrıca yazmak iyidir. Boy küçüldükçe aroma ayrıntısı azalır, ama güç algısı korunabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini büyük boy kayıtlarıyla birebir kıyaslamamak gerekir. Ayrı bir sayfa kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir tadım aroma gücü hakkında güvenilir bir yargı sunmaz yani her deneme bir öncekinin üstüne inşa edilir. Ruh hali, oda kokusu ve zaman izlenimi değiştirir bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla basit bir tadım defteri açmak fayda sağlar yoksa aynı aromalar her seferinde yeniden öğrenilir. Yıl dönümü sürümü puro benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir notası değişiyor mu anlaşılır üstelik aynı ürüne dönüp göz atmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu yoğunluğu nasıl benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu durum zaman kaybına neden olur. Saat, çubuk ismi ve not deftere yazılmalı gerçekten en eski kayıtlar ileride açıldığında şaşırtıcı sapmalar barındırır. Notlar arasında iki basamaktan çok sapma varsa şartlar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta öz ifadeler uzun anlatımlardan daha kullanışlıdır. Mesela ikinci evre güçlü sedir kokusu şeklinde bir kayıt yeterli sayılır. İleride bakıldığında net kalmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Dolgunluk, dumanın damaktaki dokusunu tarif eder; aroma gücü ise notaların şiddetidir çünkü bu iki özellik aynı yönde ilerleme etmek mecburiyetinde değildir. Bu iki kavram çoğu zaman birbirinin yerine anılır, oysa ayrı değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. San cristobal el principe puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olup sütlü kahve tonunu belirgin taşıyabilir örneğin sert bir içim sönük bir tatla gelebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu de orta dolgunlukla sedir notasını güçlü taşır üstelik ağır bir duman notasız da kalabilir. Yani hafif içimli bir çubuk güçlü aroma sunabilir aksi hâl da geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki puan tutmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakarak aroma gücünü tahmin etmek yanıltır. Aynı dolgunlukta iki çubuk arasında yoğunluk ayrımı bulmak hassas bir beceridir. Bu becerinin ilerlemesi zaman ile düzenli kayıt almayı gerektirir. Nihayetinde en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, aroma izlenimini en az tütün kadar etkiler yani en iyi tadım koşulları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda çubuk hızlı yanar ve keskin notalar öne geçer bu nedenle oda şartlarını da deftere eklemek akıllıca olur. Aşırı nemli havada de çekiş ağırlaşır ve aroma silikleşir sıcaklık de yaprağın ısınma hassasiyetini değiştiren başka bir değişkendir. Ahşap kutulu tok puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın koruduğu nemi dikkate almak gerekir aksi halde farklı günlerde ortaya çıkan not farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. San cristobal magnífico puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa fark net görülür tadım günü planlarken bunu hesaba katın. Temiz hava odadaki kokuları dağıtır, parfüm ise koku duyusunu bozar oysa gerçek neden sıklıkla odadaki hava veya koku olur. Değerlendirmeyi her seferinde aynı odada tekrarlamak en güvenilir yöntemdir. Havasız bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin aroması hatalı algılanabilir. Kapı açıklığı sağlamak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse kül düzeni şaşar.